De Belgische juridische thesaurus

FR  NL 
 
Het concept

 

Doel en gebruiksmogelijkheden

Begrippen en uitgangspunten

Toepassing verschillende rechtstakken

Bronnen

Afsluitdatum

Doel en gebruiksmogelijkheden

UTU wil een algemeen bruikbare, ‘universele’ structuur ontwikkelen ter classificatie en ontsluiting van de verschillende bronnen van recht met name wetgeving, rechtspraak en rechtsleer. Deze classificatie omvat alle rechtstakken. Het betreft een universele juridische thesaurus.

UTU is publiek toegankelijk in die zin dat zij door éénieder gebruikt kan en mag worden.

UTU biedt de mogelijkheid aan:

de overheidde uitgeversde juristen
om op basis va een gemeenschappelijke systematiek volgende documenten te ordenen
- wetgeving en voorbereidende werken
- rechtspraak
- circulaires
- adviezen, parlemetaire vragen et
• om alle juridische informatie te classeren (in een juridische databank) als mogelijk uitgangspunt voor het opstarten en uitwerken van verschillende uitgeefprojecten
• om trefwoordenregisters te ontwikkelen voor gemeenschappelijk gebruik door onafhankelijke tijdschriften
• om interne juridische documenten te classeren
• om eigen documentatie in een databank te beheren, die aansluit bij het concept van knowledge management

Begrippen en uitgangspunten

De uitgewerkte structuur is een boomstructuur; dit impliceert dat de voorgestelde classificatie het recht analytisch benadert, in tegenstelling tot een trefwoordenregister in klassieke zin, waar alle begrippen alfabetisch geordend worden. Bepaalde rubrieken zijn verdiept tot op het achtste niveau.

Bij het opstellen van de boomstructuur voor de verschillende rechtstakken vormt de (basis)wet, in de mate van het mogelijke, het uitgangpunt.

Dit impliceert:

• dat de indeling van de wet gevolgd werd

• dat de materie, geregeld door verschillende wetten, op verschillende plaatsen in de structuur aan bod komt

Voorbeeld:
rechten en vrijheden: grondwet en specifieke verdragen
gemeenschappen en gewesten: grondwet en specifieke wetgeving
Deze optie werd bewust genomen om een zo objectief mogelijke basis te creëren voor verdere uitwerking.

De (basis)wetten werden gegroepeerd in volgende rechtstakken :

• Publiek recht

• Burgerlijk recht

• Gerechtelijk recht

• Handels- en economisch recht

• Strafrecht

• Fiscaal recht

• Sociaal recht

Binnen de rechtstak en/of subsectoren zijn de verschillende verdere onderverdelingen in principe alfabetisch geordend.

Toepassing verschillende rechtstakken

Bij het uitwerken van UTU werd in principe de structuur van de wet gevolgd. Omwille van de eigenheid van elke rechtstak bleek dit echter niet steeds mogelijk.

Het onderbrengen van bepaalde submateries onder een bepaalde rechtstak, impliceert altijd een subjectieve beslissing. Hierbij werden ofwel de indeling, gevolgd in de Wetboeken/Codes Larcier, ofwel de gangbare doctrine gevolgd. Elke rechtstak werd door specialisten geverifieerd. Vragen en suggesties met betrekking tot de indeling van de subsectoren binnen UTU kunnen doorgemaild worden via de brievenbus. Elke vraag zal beantwoord worden
Het Europees en Internationaal Recht vormt binnen UTU geen afzonderlijke rechtstak, maar werd ondergebracht in de relevante sectoren.

Publiek Recht

Het Publiek Recht bevat volgende subsectoren : staatsrecht, bestuursrecht, milieurecht, nationaliteit, vreemdelingen.

Binnen elke subsector werden de basiswetten gegroepeerd aan de hand van trefwoorden, die alfabetisch werden geordend.

Binnen elk trefwoord werden de relevante wetten in principe chronologisch opgenomen en de indeling van de wet werd verder gevolgd.

Burgerlijk Recht

Het Burgerlijk Recht heeft heel wat ontwikkelingen gekend in de rechtspraak en in de doctrine. Bedoelde ontwikkelingen komen niet altijd tot uiting in de wetgeving. Bij de uitwerking van de boomstructuur moet hiermee rekening gehouden worden. De gekozen benaderingswijze sluit aan bij de algemeen geldende, door een meerderheid van de rechtsleer aangenomen concepten.

Het Internationaal Privaatrecht werd in een afzonderlijk niveau opgenomen, ten gevolge van de wet van 16 juli 2004 houdende de Codex Internationaal Privaat Recht

Gerechtelijk Recht

Het Gerechtelijk Recht wordt voornamelijk door het Gerechtelijk Wetboek geregeld en de bijzondere wetten, hierop gebaseerd. Het Wetboek en de bijzondere wetten werden daarom stelselmatig gevolgd. Af en toe werd een rubriek verdiept op basis van de rechtsleer.

Bijzondere Wetten : de indeling van de wetten mbt het notariaat, het gebruik van de talen, etc. werd in de mate van het mogelijke gekozen.

Internationaal Gerechtelijk Recht : doctrine werd als basis genomen om een onderscheid te kunnen maken tussen bevoegdheid en uitvoering.

Handels –en economisch recht

Het economisch recht werd uitgewerkt op basis van de codes Larcier, de veraschillende subsectoren werden alfabetisch geordend.

Voor elke subsector, werd de gekozen structuur gebaseerd ofwel op bestaande basisteksten (Wetboek van Koophandel, Wetboek van Vennootschappen…) ofwel werden de artikels van de bijzondere wetten gevolgd of werd voor een meer doctrinaire aanpak gekozen (Consumentenrecht, Handelspraktijken…)

Fiscaal Recht

De wetteksten binnen het Fiscaal Recht lenen zich er in het bijzonder toe de boomstructuur op te stellen op basis van de verschillende soorten belastingen en heffingen (Inkomstenbelasting, BTW, registratierechten…)

Basiswet werd telkens gevolgd

Strafrecht

Materieel strafrecht : strafwetboek gevolgd

Strafvordering : wetboek in de mate van het mogelijke gevolgd

Strafuitvoering : de basiswetten werden samengebracht

Bijzondere wetten zijn terug te vinden via trefwoorden (alfabetische ordening) overgenomen uit de Wetboeken Larcier; hier waren teveel bijzondere wetten, uitvoeringsbesluiten voorhanden om ze afzonderlijk op te nemen.

Militair strafrecht en Verkeerswetgeving worden afzonderlijk gehouden.

Sociaal Recht

Basisonderscheid : Sociaal Recht, Arbeidsrecht en Sociale Zekerheid werd behouden

Binnen de subsector : trefwoorden, alfabetisch geordend, waaraan de basiswetten gekoppeld worden, vervolgens werd de basiswet gevolgd.

Bronnen

• De Larcier Wetboeken/Les Codes Larcier

• Banque Montesquieu

• Structuur uitgewerkt door de Nationale Documentatiedienst

Afsluitdatum

UTU werd in principe bijgewerkt tot december 2003, tenzij de wetenschappelijke medewerker suggesties gaf voor verdere actualisering. Vertalingen en implementatie suggesties wetenschappelijke medewerkers afgesloten medio oktober 2004.

Een procedure voor actualisering is voorzien, onder toezicht van een wetenschappelijk comité.